"กระชาย" คุณประโยชน์มากล้น

สาระน่ารู้

15 กรกฎาคม 2564

514

"กระชาย" คุณประโยชน์มากล้น

               วงการแพทย์แผนไทยถือว่ากระชายเป็นโสมของคนไทย "Thai ginseng" ปัจจุบันคณะวิทยาศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหิดล คณะแพทยศาสตร์ โรงพยาบาลรามาธิบดี มหาวิทยาลัยมหิดล และศูนย์ความเป็นเลิศด้านชีววิทยาศาสตร์ (องค์การมหาชน) หรือ TCELS ได้ศึกษาวิจัยสมุนไพรไทยต้านเชื้อไวรัสโคโรนา โดยเบื้องต้นพบว่า "สารสกัดกระชายขาว" มีฤทธิ์ต้านเชื้อโควิด-19 ได้ ซึ่งสารสำคัญที่อยู่ในกระชายขาวที่เป็นตัวออกฤทธิ์ มีสารสำคัญสองตัว คือ Panduration A และ Pinostrobin ทำหน้าที่เป็นตัวกลไกลยับยั้งเชื้อโควิด-19 การใช้กระชายต้องอยู่ในรูปของสารสกัด เพราะสามารถควบคุมปริมาณสารสำคัญที่จะออกฤทธิ์ได้อย่างแน่นอน เบื้องต้นยังอยู่ในระหว่างการศึกษาทดลองในห้องทดลอง

✦ ชื่อวิทยาศาสตร์ Boesenbergia rotunda (L.) Mansf.
✦ ชื่อสามัญ Chinese Ginger, Chinese key
✦ ชื่อวงศ์ Zingiberaceae

▶ สรรพคุณ
            บำรุงร่งกาย เป็นยาอายุวัฒนะ เสริมสร้างสมรรถภาพทางเพศ บำรุงหัวใจ ปรับระดับฮอร์โมนสำหรับผู้หญิงวัยหมดประจำเดือนหรือฮอร์โมนผิดปกติ ปรับสมดุลของความดันโลหิตในร่างกาย แก้โรคในปากและคอ ลดไขมันอุดตันเส้นเลือด แก้ฝ้าขาวในปาก แก้อาการปวดท้อง อาการท้องอืด ท้องเฟ้อ บำรุงผมให้เงางามแข็งแรง

▶ ประโยชน์
            รากและเหง้า เป็นเครื่องเทศ แต่งสี แต่งกลิ่นและรสอาหาร ช่วยดับกลิ่นคาว

▶ ลักษณะทางพฤกษศาสตร์ : ไม้ล้มลุกหลายปี 
- ลำต้นใต้ดินเป็นเหง้าสั้น สีเหลือง ทรงกลม แถมรูปไข่ รากสะสมอาหารเป็นกระจุก อวบยาว รูปทรงกระบอกหรือรูปไข่เกือบกลม ผิวสีน้ำตาลอ่อน เนื้อในสีเหลืองเข้มมีกลิ่นเฉพาะตัว ลำต้นเหนือดินเป็นกาบใบอัดกันแน่น มี 3-6 ใบ
- ใบ ใบเดี่ยว รูปรีแกมรูปขอบขนาด กว้าง 8-15 ซม. ยาว 15-40 ซม. ผิวใบด้านล่างมีขนสั้นบริเวณเส้นกลางใบ
- ดอก สีชมพูอมแดงและสีขาวออกเป็นช่อ ยาว 5-6 ซม. ที่ซอกใบใกล้โคนต้น ดอกบานเต็มที่ ขนาด 3-6 ซม. กลีบรองดอกเป็นหลอดแคบ กลีบดอกเชื่อมกันเป็นหลอดปลายกว้าง ยาว 4-5.5 ซม. ปลายกลีบแยกเป็น 3 แฉก กลีบปากรูปไข่กลับ ยาวถึง 3 ซม. ส่วนปลายสีชมพูอมแดงและสีจางไปทางด้านใน ผิวด้านนอกสีขาว เกสรเพศผู้ที่เป็นหมัน สีชมพูยาว 1.5 ซม. เกสรเพศผู้ที่สมบูรณ์ ยาวประมาณ 1 ซม. รังไข่ผิวเกลี้ยง
- ผล รูปรี แก่แล้วแตกกลางพู

ที่มา : 
https://science.mahidol.ac.th/newsclipping/pdf/jun63-2-2.pdf สืบค้นเมื่อวันที่ 27 พฤษภาคม 2564
โครงการสำรวจความหลากหลายและภูมิปัญญาสมุนไพรสำหรับสุขภาพระดับชุมชนประจำปี 2563