ทรัพยากรชีวภาพพืช

หีผี, มะกอกดอน

ชื่อท้องถิ่น:หีผี, มะกอกดอน
ชื่อสามัญ:มะกอกโคก
ชื่อวิทยาศาสตร์:Schrebera Swieteniodes Roxb.
ชื่อวงศ์:-
ลักษณะวิสัย/ประเภท:ไม้ยืนต้น
ลักษณะพืช:

มะกอกโคก (ชื่อวิทยาศาสตร์: Shrebera swieteniodes Roxb.) มีชื่อเรียก โยนีปีศาจ หีผี มะกอกดอน (อีสาน) สำโรง มะกักป่า มะกอกเผือก เป็นไม้ยืนต้น ผลัดใบ สูงประมาณ 10 – 15 เมตร เป็นพืชถิ่นเดียว พบตามภูเขาไฟเก่า เช่นแถบเขากระโดง เขาอังคาร เขาพนมรุ้งซึ่งเคยเป็นภูเขาไฟที่ดับสนิทนานแล้ว

ใบ ประกอบแบบขนนกชั้นเดียว ปลายคี่ เรียงตรงข้าม ช่อใบยาว ใบย่อย 2 – 3 คู่ เรียงตรงข้ามรูปไข่ รูปใบหอก หรือรูปขอบขนาน แกมรูปรี ปลายแหลม โคนสอบเรียวปลายแคบไปตามก้าน ขอบเรียบ ด้านบนเกลี้ยงหรือมีขนประปราย ด้านล่างมีขนนุ่ม

ดอก ดอกเล็กออกเป็นช่อกระจะที่ปลายกิ่ง

ผลของมะกอกโคกเป็นรูปไข่กลับ เปลือกแข็ง แตกเป็นสองซีกเมื่อแห้ง เมล็ดมีปีก ผลที่แก่จัดจะแตกเป็น 2 ซีก มองเห็นเมล็ดข้างในได้ตามชื่อที่เรียกกัน หากนำไปกดบนดินทราย จะยิ่งดูแปลกคล้ายอวัยวะเพศหญิงมาก
 

ปริมาณที่พบ:น้อย
การขยายพันธุ์:ใช้เมล็ด
อธิบายวิธีการเพาะ/ขยายพันธุ์:
การใช้ประโยชน์/ส่วนที่นำไปใช้ประโยชน์:
แหล่งที่พบ:ป่าชุมชนเขาวง
ข้อมูลอื่นๆเพิ่มเติม:
คนพื้นที่เขาว่าขม้อยกับโขมดก็อันเดียวกัน(อย่างที่เรียกผีโขมด) น่าจะเป็นภาษาเขมร เพราะบุรีรัมย์ สุรินทร์ ศรีสะเกษ พูดภาษาเขมรมากอยู่" เรื่องนี้คงไม่มีใครเถียงได้เลยว่าเป็นภาษาเขมรแน่ๆ แต่สำเนียงเป็นเขมรสูง หรือคะแมร์เลอที่เอกสารเก่าเรียกเขมรป่าดง ขะนุยจ์ แปลว่า หีหรืออะไรไม่รู้ ส่วนขะมอยจ์เป็นคำเขมรที่คนไทยยืมมาใช้ว่าโขมดแปลว่าผี ในกฎมณเฑียรบาลมีตำแหน่งหมอผีหลวงเรียกหมอโขมดหลวง คำนี้เองบางสำเนียงออกเสียงเป็นม้อย เรียกกลุ่มชาติพันธุ์หนึ่งในเวียดนามเป็นพวกผีเพราะล้าหลังทางเทคโนโลยีกว่าคนกลุ่มอื่น แต่ชาวบ้านพูดว่ามดเฉยๆ แปลว่าผี ในคำว่าหมอมดคือหมอผี กับพ่อมดแม่มดล้วนหมอผีทั้งนั้น ต้นหีผี หรือเรียกอย่างเขมรว่าขะนุยจ์ขะมอยจ์นี้ มีอีกชื่อหนึ่งเรียกอย่างพื้นเมืองลาวว่ามะกอกโคก แต่ไม่มีใครสนใจเรียกชื่อลาว เพราะชอบชื่อเขมรที่แปลเป็นไทยมากกว่า มีนิทานบอกความเป็นมาว่าท้าวปาจิตต์กับนางอรพิมพ์ต้องพลัดพรากจากกัน นางอรพิมพ์ออก ตามหาท้าวปาจิตต์ แต่เกรงอันตรายถูกโจรไพรใจฉกรรจ์ที่เป็นผู้ชายข่มขืน เลยฝากอวัยวะที่แสดงเพศหญิงไว้กับต้นไม้ คือฝากนมไว้กับต้นงิ้วป่า แล้วฝากหีไว้กับต้นมะกอกโคก จากนั้นก็แต่งตัวเป็นชายตามหาท้าวปาจิตต์ผู้สวามี พจนานุกรมฉบับมติชน มีคำว่าหี อธิบายว่าอวัยวะเพศหญิงหรือเพศเมีย แล้วมีลูกคำอีก ๒ คำ คือหีตา ว่ารูลึกที่หัวตา หีเต่าว่าปอยผมที่ท้ายทอยตรงกลางต้นคอ บางทีก็เรียกหางเต่า แต่ไม่ได้เก็บคำหีผีต้นมะกอกโคกไว้ ขอให้หน่วยงานยามภาษาของมติชนจดไว้ด้วย คราวหน้าอย่าลืมใส่ แล้วควรบอกว่าคำนี้กร่อนจากคำบาลี หีน(คำเดียวกับหีนยาน) แปลว่าหยาบช้า เช่น ทมิฬหีนชาติ ฯลฯ เลยถูกกำหนดใช้เรียกอวัยวะเพศเมีย คุณพี่สามารถ ทรัพย์เย็น อดีตหัวหน้าอุทยานประวัติศาสตร์ปราสาทเขาพนมรุ้ง จังหวัดบุรีรัมย์ เล่าว่าหลังปราสาทมีต้นหีผีขึ้นเต็มทั้งเขา จึงเขียนป้ายชื่ออธิบายติดไว้ด้วย แต่อดีตอธิบดีกรมศิลปากรที่เป็นคุณหญิงท่านหนึ่งเห็นว่าเป็นคำหยาบ ขอให้เปลี่ยนชื่อให้สุภาพว่าต้นโยนีปีศาจ น่าเสียดายที่ชาวบ้านย่านนั้น และนักท่องเที่ยวต่างถิ่นไม่ชอบชื่อที่คุณหญิงอธิบดีตั้งไว้ แต่ชอบชื่อเดิมว่าต้นหีผี
ฤดูกาลที่ใช้ประโยชน์ได้:-
แหล่งที่มาของข้อมูล:th.wikipedia.org/wiki/มะกอกโคก
คำช่วยค้นหา(keyword):-
ผู้บันทึกข้อมูล:ฉันท์ฐิตา ธีระวรรณ
วันที่บันทึกข้อมูล:3/24/2011 4:11:31 PM
วันที่แก้ไขล่าสุด:3/31/2011 5:10:11 PM
จำนวน view:1680 ครั้ง
สถานะการตรวจสอบ:ยังไม่ผ่านการตรวจสอบความถูกต้อง

รูปภาพ:





^ ไปบนสุด